Artykuły

W czwartek, 28.05.2026, odbyła się prezentacja pamiętników Józefa Wiśnickiego, czyli kolejnej książki opublikowanej w ramach projektu związanego z losami Leokadii Justman. Projekt ten obserwujemy od dłuższego czasu, promujemy  i uczestniczymy w wydarzeniach z nim związanych.

Prowadzący projekt Niko Hofinger i Dominik Markl opowiedzieli o badaniach i poszukiwaniach w ramach projektu oraz o tym, jak po nitce do kłębka odnajdowali kolejne osoby i historie je łączące.

Urodzony w Częstochowie Józef Wiśnicki przeżył Holokaust i wojnę dzięki spektakularnej odysei ucieczki, która pod przykrywką fałszywej tożsamości zaprowadziła go do Vorarlbergu. Jako rzekomo katolicki „pracownik zagraniczny” znalazł schronienie w szkółce ogrodniczej Schaub w Bludenz i zyskał wsparcie od odważnych mieszkańców, takich jak Elmar Schallert czy były polityk chrześcijańsko-socjalistyczny Karl Zerlauth z Ludesch. Musiał zrezygnować z planowanej na farmie w Bangs koło Feldkirch ucieczki przez Ren do leżącego tuż obok Liechtensteinu, pomimo obrzezania przeszedł wizytację lekarską, przetrwał pobyt w więzieniach w Bludenz i Bregencji, a w końcu także internowanie w obozie pracy Reichenau koło Innsbrucka, skąd pod koniec wojny został wyzwolony przez armię amerykańską. W Innsbrucku poznał, a potem poślubił Leokadię.

Jego poruszająca, osobista, często tragikomiczna relacja jest cennym źródłem informacji o okresie nazistowskim w Vorarlbergu, uzupełnionym licznymi zdjęciami i oryginalnymi dokumentami oraz rzetelnymi komentarzami. Tworzą one szerszy kontekst historyczny i pozwalają również rzucić światło na losy niektórych towarzyszy Józefa Wiśnickiego.